Sayların oxunuşu və yazılışı

Kәsr sаylаrı (fractional numbers)

Müаsir Аzәrbаycаn dilindәn fәrqli оlаrаq, ingilis dilindә kәsr sаylаrındа hәm miqdаr, hәm dә sırа sаylаrındаn istifаdә еdilir; Аzәrbаycаn dilindә kәsrin hәm surәtindә,hәm dә mәхrәcindә miqdаr sаyı işlәnir, mәsәlәn; — ½ ikidә bir.
İngilis dilindә isә surәt miqdаr sаyındаn, mәхrәc isə sırа sаyındаn ibаrәt оlur, mәsәlәn;1/5 one fifth.

Sаylаrın охunuşu

Sаylаrın охunuşu bахımındаn müаsir ingilis dili ilə Аzәrbаycаn dili аrаsındа müәyyәn fәrqlәr vаrdır. Bu fәrqlәr аşаğıdаkı hаllаrdа müşаhidә еdilir:

1) müаsir Аzәrbаycаn dilindә оn birdәn iyirmiyә kimi sаylаrdа әvvәlcә оn sаyı, sоnrа isә müvаfiq tәklik işlәnir, yəni hәmin sаylаr оn bir, оn iki, оn üç vә s. dеyә охunur. Müаsir ingilis dilindә isә bu qәbildәn оlаn sаylаrdа əvvəlcə müvаfiq tәklik, sоnrа isә оn mənаsı vеrәn -teen şәkilçisi gəlir vә hәmin sаylаr tәklikdәn bаşlаnаrаq bu tәrzdә охunur: fourteen, fifteen, sixteen və s.

2) Аzәrbаycаn dilindәn fәrqli оlаrаq, ingilis dilindә хrоnоlоji tаriхlәr miqdаr sаyı ilә göstәrilir vә dilimizdә оlduğu kimi, mәsәlәn, min dоqquz yüz yеtmiş. bеş şәklində dеyil, tаriхi göstərәn rәqәmlәr cüt-cüt охunur, mәsәlәn, 1945 (nineteen forty-five), 1975 (nineteen seventy-five). 1800, 1900 və s. qәbildәn оlаn tаriхlәr müаsir dilimizdәki kimi min sәkkiz yüz, min dоqquz yüz dеyil, bеlә охunur: eighteen hundred (оn sәkkiz yüz), nineteen hundred (оn dоqquz yüz). 1802 kimi tаriхlәr iki cür охunа bilir;
1.tаriхin tәrkibindә оlаn sıfır охunmur: eighteen two,
2.tаriхin tərkibindә оlаn sıfır охunur: eighteen ou two.
Ardı →

Bir addım atın

Ən böyük uğurlara ilk addımla başlanılır. Siz də həyatdan və özünüzdən şikayət etməyin, bunun əvəzinə, özünüz üçün kiçik bir addım atın. Kiçik addımlar, böyük uğurlara gedən yolda ilk addımdır. Etmək istəyib, lakin edə bilməyəcəyiniz və ya cəsarət edə bilməyəcəyiniz bir şey edin. Gücünüz də, istedadınız da var. Pessimist insanlar «alınmaz» deyə düşündükləri halda, optimistlər «alına bilər» düşüncəsinə mailk olurlar. Hər zaman müsbət düşünən insan isə «etdim» deyər. Heç düşünmüsünüzmü ki, hər səhər sizi ruhlandıran mesajlar dinləsəydiniz, zehniniz, ürəyiniz, ruhunuz coşğu və həyəcanla dolsaydı, gününüz necə keçərdi?

Bir dostunuz, həyat yoldaşınız və ya partnyorunuz sizinlə ilham verən, enejinizi artıran, «bacara bilərsən» mesajları ilə dolu bir dialoq aparsaydı, içinizdəki gerçək potensialınızı ortaya çıxarmaq üçün daxili  gücünüzü necə istifadə edərdiniz?
Ardı →

Albert Eynşteynin həyatından maraqlı

A.Eynşteyn (1879-1955) çox sakit böyümüş, danışmayan uşaq olub, həmişə səs-küydən qaçmışdır. Dahi Eynşteyn uşaqlıqda riyaziyyat və fizikadan geri qalırdı. Dayısı Yakob onu sakitləşdirərək dekyirdi: «Heç nə olmaz, Albert, hamı professor ola bilməz ki… sən də gələcəkdə bir sənət sahibi olarsan.»


Eynşteyn bütün dünyada ən populyar fizik və alim olmuşdur. İsrail dövləti hətta onu ölkənin prezidenti olmağa dəvət etmişdi, lakin böyük alim bu təklifi qəbul etməmişdi. Buna oxşar hadisə XVII əsrdə olmuşdur. 1654-1658-ci illərdə İngiltərənin vahid prefektoru olsa da Oliver Kromvel dönə-dönə edilən təklifləri rədd edib kral olmaqdan imtina etmişdir.Corc Vaşinqton da (1732-1799) ikinci prezidentlik səlahiyyəti başa çatdıqdan sonra konqres ondan konstitusiyaya əlavə etməklə üçüncü dəfə prezident olmasını xahiş etsə də o bu təklifi rədd etmişdi.


Ardı →

NHN haqda yeniliklər

Kommunistlər kimi desək, Yoldaş Wizard-ın təklifi ilə həyata keçirilən Nə?Harada?Nə vaxt? formatı ilə keçirilən Sakura-7 mart turnirinin sevinclə qarşılanmasından sonra qərara gəldik ki,bu məsələyə diqqəti artıraq. Çünki, bu kayzen ideologiyasının tərkib hissəsi olan daha ağıllı olmaq amalı ilə səsləşir. Ona görə də aşağıdakıları qərara aldıq:
Ardı →

Sakura 8 mart turniri

1.Bir dəfə alman filosofu Kanta sual verirlər ki, onun fikrincə hansı qadınlar ərlərinə daha sadiq olurlar: «Qara saçlı qadınlar ya sarı saçlı?» Kant fikirləşmədən cavab verir: .......

2.Seçki kompaniyasının gedişində respublikaçılar partiyasının namizədi Teodor Ruzvelt kiçik şəhərləri gəzərək alovlu nitqlərlə çıxış edirmiş. Şəhərciklərin birində bir dəqiqədən bir- «Mən demokratam!» bağırıb onun əsəblərinə toxunan adamdan soruşur:
-Deyə bilərsinizmi ki, siz nə üçün demokratsınız?
-Çünki babam mənim demokrat olub, atam demokrat olub, indi də mən özüm demokratam.
-Yaxşı… əgər sizin babanız eşşək olsaydı, atanız da eşşək olsaydı, o vaxt siz nə olardınız?
Ruzveltin opponenti də söz altında qalmayıb Ruzvelti nəyi var sındırır. O nə cavab verir?

3.İdman gimnastikası üzrə yarışlarda heç idmançılara və onların hərəkətlərinə baxmadan belə yarışda qadınların yaxud kişilərin çıxış etdiyini bilmək olar. Necə?

4.Həddindən artıq kök olan bir nəfər Bernard Şounun arıqlığına işarə ilə: «Sizə baxanda adama ələ gəlir ki, Ingiltərə aclıq çəkir,» — deyir. Şou özünəməxsus tərzdə onun cavabını verir. O,nə cavab verir?
Ardı →

Şəxs əvəzlikləri

PERSONAL PRONOUNS

Müаsir ingilis dilindә mövcud оlаn şәхs әvәzliklәrini kоntеkst vә situаsiyа bахımındаn üç qrupа bölmәk оlаr:
1) kоnkrеt şәхs bildirәn әvәzliklәr; I, you, he, she, it, we, you, they;
2) qеyri-müәyyәn şәхs bildnrәn әvәzliklәr: you, we, they, one;
3) şәхs bildirmәyәn әvәzlik: it.

Müаsir ingilis dilindә I, she, hewe әvәzliklәrinin оbyеkt hаl fоrmаsı supplеtiv yоllа, yəni bаşqа kökdәn оlаn sözlә düzәldilir. Müqаyisә еdin:
I — me, he — him, she — her, we — us.
Ardı →

Masonluğun təkamülü

Tarixi mənbəyə əsasən həqiqətdə ilk mason lojası 1215-ci ildə Şotlandiyanın Maqdeburq şəhərində yaradılıb. İlk mason ordeni isə 1376-cı ildə Londonda meydana gəlib. Ona görə də İngiltərə masonluğun beşiyi adlandırılır. Müasir masonluq isə öz əsasını 1717-ci ildə İngiltərədə fəaliyyət göstərən dörd lojanın birləşib, İngiltərə «Böyük Şərq» lojasının yaradılmasından götürüb. 1717-ci ildə yaradılmış «Böyük Şərq» lojasının təsiri altında vaxt axarı boyu Avropada, şimali və Cənubi Amerikada, digər ölkələrdə yeni-yeni mason lojaları yaradılıb.


Ümumdünya ensiklopediyasının məlumatına əsasən dünya üzrə masonların sayı 30 milyona qədərdir. Təkcə Amerikada 5 milyona qədər mason fəaliyyət göstərir. 1717-ci ildə Londonda 4 lojanın birləşib «Böyük Şərq» lojası yaradandan sonra


Ardı →

Masonluq və onun tarixi əhəmiyyəti

«Bütün dövrlərdə, başqa vaxta nisbətən dünyanı indi daha çox gizli təşkilatlar idarə edir.
Siyasətdə təsadüfən heç nə baş vermir. Əgər nəsə baş verirsə, deməli, belə nəzərdə tutulub».


Franklin Delano Ruzvelt, sabiq ABŞ prezidenti


Masonluq ən böyük və məxfi fəaliyyət göstərən, özünün əmlakı, çox milyardlıq büdcəsi olan beynəlxalq təşkilatdır.
Böyük Britaniya Ensiklopediyası masonluğa belə tərif verir: «Masonluq — nəhəng ümumdünya təşkilatı olan qardaşlıq cəmiyyətinin nəzəriyyə və praktikasıdır». Masonluq bütün dövrlərdə cəmiyyəti və dünyanı dəyişmək və bütün dünyanı bir respublika kimi, bir qanun, bir hakimiyyətlə idarə  etmək uğrunda səbirlə, təmkinlə və məqsədyönlü iş aparan beynəlxalq, gizli təşkilatdır. Masonluq bədəninin yarısı yerin altında, yarısı çöldə  olan Sfinksi xatırladır. Ona görə, masonluğun mahiyyətini axıradək dərk etmək mümkün deyil. Heç masonların özləri də masonluğun mahiyyətini axıradək dərk edə bilmirlər.
Ardı →

Fonetika

Dilçiliyin əsas bölmələrindən biri olan fonetikada danışıq səsləri öyrənilir. Ahəng qanunu, heca və vurğu da fonetikanın mövzularına daxildir.
Danışarkən tələffüz etdiyimiz səslər danışıq səsləri adlanır. Bu səslər danışıq üzvlərinin köməyi ilə yaranır. Dodaqlar, dil və səs telləri danışıq səslərinin yaranmasında daha fəal iştirak edir. Danışıq səslərini tələffüz edir və eşidirik. Yazıda onlar hərflərlə işarə olunur. Hərfləri isə görür və yazırıq. Səsləri hərflərdən fərqləndirmək üçün dərslik kitablarında onlar böyük mötərizə içərisində verilir. Məsələn: [a]
Danışıq səsləri fərqli xüsusiyyətlərinə görə iki növə bölünür: saitlər, samitlər.
Saitlər ağız boşluğunda sərbəst və maneəsiztələffüz olunur. Buna görə də onlar aydın şəkildə və avazlasəslənir. Saitlərin daha bir xüsusiyyəti heca əmələ gətirməsidir.
Samitlərin tələffüzündə isə ağız boşluğunda müxtəlif maneələr olur.


Saitlərin bölgüsü
Dilimizdə 9 sait səs var: [a], [e], [ə], [i], [ı], [o], [ö], [u], [ü]. Yaranma vəziyyətinə görə saitlərin aşağıdakı üç bölgüsü var.


Ardı →