Təbiət özü-özünü tənzimləyir

Keçən əsrin 20-ci illərdində Yellowstone Parkından bütün canavarları yox etmişdilər, səbəb sadə idi — canavarlar yırtıcıdırlar, maral, ceyran və.s kimi canlıları məhv edirlər. 1995-ci ildə canavarlar həmin parka yenidən qaytarıldı.

Bu 70 ildə nə baş vermişdi?
1. Maralların sayı həddən çox artmışdı. İnsanlar nə qədər də bu artımı nizamlamaq istəsələr də uğurlu olmamışdılar.
2. Marallar yamaclardakı otları və cavan ağacları elə gəmirirdilər ki, park səhraya dönmə təhlükəsi ilə üz üzəydi.
Davamı →

Robot - Kəpənəklər

Almanlar tərəfindən düzəldilmiş və canlı kəpənəklərdən heç də fərqlənməyən mini robotlar yaradılıb nəhayət ki. Nəinki onlar öz canlı oxşarlarından fərqlənmir, hətta davranışlarını da təkrarlaryırlar. Uçuş zamanı «GPS- senor» və «infraqırmızı- kameraların» köməyi ilə maneələrdən qaçına bilərlər. Uçuş zamanı bir-birlərinə belə toxunmurlar.
  Bu kəpənəklər cəmi 32 qramdır. Onu hərəkətə «servmotor» və «mini-batereyalar» gətirir. Qanadlarının hərəkəti 50sm-ə qədər çata bilir, bu robotların uçuşunu izləmək sadəcə həzzdir. Yeri gəlmişkən, 4 dəqiqə uça bilirlər bu kəpənəklər və yenidən batereyaları doldurmaq elə də vaxt almır.






{ Bircə bizim də belə bir nüsxəmizi düzəldən olsaydı :) }
Mənbə: naked-science.ru
Davamı →

Travel photographer - Ən gözəl şəkillər

“Travel photographer” yarışmada Şimal Buzlu okeandan qədim Çinə qədər dağları, gölləri səyahət edən fotoqrafların çəkdikləri təbiət mənzərələri yarışıb. Təbiət gözəllikləri və insan müxtəlifliyi üzərində qurulan bu yarışmanın qalib fotolarından bir neçəsini təqdim edirik. 
 
Ardı →

Canlılardakı fövqəltəbii qüsursuz simmetriya

Təbiətdəki hansı canlı araşdırılırsa araşdırılsın, hər dəfə fövqəltəbii nizam, qüsursuz simmetriya və bənzərsiz rəng müxtəlifliyi görünəcək.

Güzgüdə üzünüzə baxın, qüsursuz simmetriya görəcəksiniz. İnsanlar, quşlar, çiçəklər və kəpənəklər də eyni simmetriyaya malikdir.

Kainatdakı hər şeyin öz-özünə və təsadüfən ortaya çıxdığını iddia edən təkamül nəzəriyyəsinin müdafiəçiləri təbiətdəki rəng müxtəlifliyi, nizam və simmetriya qarşısında heç nə deyə bilmirlər. Bu cür qüsursuz bir nizamın özbaşına və təsadüfən ortaya çıxmayacağı aydındır. Təkamülçülərin qarşıya qoyduqları heç bir iddia ilə təbiətdəki canlıların rənglərinin, naxışlarının, simmetriyanın meydana gəlməsini izah etmək mümkün deyil. Bu, hər bir ağıllı insanın dərhal görəcəyi qədər açıqdır. Belə ki, təkamül nəzəriyyəsinin banisi olmasına baxmayaraq, Çarlz Darvin də bu həqiqəti etiraf etmək məcburiyyətində qalmışdır:

 “Parlaq rənglilik, erkək balıqların kürt yatması, parlaq dişi kəpənəklər – bu gözəlliyin təbii seçmə ilə reallaşdığını düşünə bilmirəm”.


Ardı →

Qoruyucular

Bu gün təbiətdəki məmulatların və ya canlıların quruluşunu tədqiq edib elmi işlərində bunlardan nümunə götürən bir çox elm adamı var. Təbiətdəki məmulatların möhkəmliyi, yüngüllüyü, elastikliyi və kimyəvi xüsusiyyətləri elm adamlarının bu məmulatların quruluşunu təqlid etməsinə səbəb olur. Gündəlik həyatda qarşılaşdığımız bir çox məmulat və canlıların müxtəlif xüsusiyyətləri elm adamlarının diqqətini çəkir və bu məmulatları təqlid etməyə çalışırlar.

Hərəkət edərkən ağrı hiss etməmizin qarşısını alan yağlama sistemi
Daima hərəkətdə olan bəzi sümüklərimizin hərəkətsiz bölgələrdəki sümüklərlə müqayisədə fərqli dəstək sisteminə ehtiyacı var. Buna misal olaraq oynaqlarımızı göstərə bilərik. Onurğa sütunumuzu təşkil edən fəqərələr, ayaqlarımızdakı və əllərimizdəki oynaqlar biz hərəkət etdikdə bir-birlərinin üstündə fırlanırlar. Daima hərəkət etdiklərinə görə dəstək sistemlərə ehtiyac var.


Ardı →

Təbiətin 12 qanunu

 1. Sənə lazımdır — özün də icra et

Sənə zərrə qədər xeyir gətirməyəcək hər hansı bir şeyi görməyin nə mənası var? Bizim fəaliyyətimizin nəticəsi heç olmasa ya təşəkkür, ya da şəxsi dəyərin (ləyaqətin) hiss edilməsi olmalıdır. Enerji — hər zaman  bizlərə nə üçünsə verilmiş bir mükafatdır. Əgər başqaları öz qayğılarını (və ya dərdlərini) bizim üzərimizə yükləyirlərsə, heç vaxt onların işlərinin görülməsindən lazım olan həzzi və ya yeni işə uyğun (münasib) ruh yüksəkliyini (şövq) ala bilməyəcəyik. (Məqsəd insanların bir-birilərinə əl tutmaları və ya yardım edib, xeyirxah işlər görmələrini qadağan etmək deyil. Əksinə, kiminsə boynundakı məsuliyyəti və ya vəzifəni başqasının üzərinə atması və həmin şəxsin də başqasının işini görməsinin danlaq edilməsidir. — F.A)


2. Söz vermə! Söz verdinsə — yerinə yetir.

Əgər söz veririksə, məgər biz azad və ya dövlətli oluruq? Birdən, vədə əməl etməsək, bu kiminsə gözündə etibarı azaldır? Yoxsa, elə özümüzdə də? Burada söhət etibardan deyil, həyata keçirdiyimiz yalandan gedir. Ən ciddi qanunlardan biri yalanı izləmək qabiliyyətidir. Ən əsası da özünə qarşı. ( Bir sözlə, nə yalan danış (vəd verib, əməl etməmək də yalan danışmaqdandır), nə də yalana aldan. Ən əsası isə, yalanın bütün qapılarını üzərinə bağla — F.A)
Ardı →

Təbiət

Təbiət hər zaman insanın qarşısında bir tam kimi dayanmışdır. Lakin bu bütövün nədən ibarət olması, strukturu və onun səviyyələri haqqında təsəvvürlər eksperimental təbiətşünaslığa məxsusdur. Təbiətin struktur səviyyələri sadədən mürəkkəbə doğru istiqamətdə təsnif edilir. Təbiətin özünün struktur səviyyələrinin təsnifatı təbiətşünaslığın, yəni təbiət elmlərinin təsnifatının əsasını təşkil edir. Təbiət elmlərinin təsnifatı məsələsi hər zaman elmin diqqət mərkəzində duran məsələlərdən olmuşdur. Hələ 19-cu əsrin I yarısında Fransız alimi və fiziki A.Amper ilk təsnifatlardan birini təklif etmiş və bu təsnifatda 200-dən artıq təbiət elmi göstərilmişdir. Müasir dövrdə təbii-elmi biliklərin təsnifatı konkret kriteriyaya əsaslanır.
Təbiətin fundamental qanun və qanunauyğunluqlarını öyrənən elm – Fizika adlanır.


Ardı →