Unutqanlığın səbəbləri

Bir çox insan yaşlaşdıqca unutqanlıq problemi ilə üzləşir. Bəs unutqanlığın səbəbləri nədir? Bunun qarşısını alan qidalar hansılardır?
Unutqanlıq müxtəlif problemlərə səbəb ola bilər. Əgər yaddaşınız get-gedə pozulursa, bu durumu ciddiyə alın.
Unutqanlığa nə səbəb olur? Yaddaş pozğunluğu düzgün qidalanmamaq nəticəsində də yarana bilər. Unutqanlıq necə keçir? Müxtəlif qidalardan istifadə etməklə bunun qarşısını almaq olar.

Davamı →

Unutqanlıq haqqında bilgilər və onu yaradan səbəblər

Unutqanlıq, yaddaşsızlıq, diqqətdə azalma, konsentrasiya problemləri çox insanın şikayət etdiyi problemlərdir. Bu problemlərin səbəbi əsasən iki cürdür. Bunlardan birincisi orqanik mənşəli xəstəliklərin nəticəsində yaranan, ikincisi isə psixiatrik/psixolojik səbəblər nəticəsində yaranan səbəblər.
Diqqət əksikliyi, konsentrasiya pozulması, adi unutqanlıqlar kimi şikayətlər əgər uşaqlıqdan varsa (belə uşaqlar adətən hərəkətli, impulsiv olurlar (ancaq belə olmaları şərt deyil)), Diqqət Əksikliyi Hiperaktivlik Pozuntusu adlı xəstəliyin əlamətləri ola bilər.
Davamı →

Unutqanlıqla mübarizə aparmağın yolları

1870-ci ildə əslən almaniyalı olan psixoloq German Ebbinqxaus insan yaddaşı ilə bağlı maraqlı araşdırma aparıb. O, insanlar üzərində apardığı (yaddaşın öyrənilməsi istiqamətində keçirəcəyi sınaqlar) müşahidələr müqabilində onlara pul ödəyirdi.

Faktiki olaraq o, yaddaşın miqdar ölçüsünü müəyyən etmək üçün elmi cəhətdən də təsdiqini tapmış eksperimental metodlar hazırladı. Psixoloq mənasız sözlərin siyahısını tutdu. O, bu mənasız sözlərin köməyilə azad təlim keçirib.
Davamı →

Unutqanlığın qarşısını almağın əyləncəli yolu

Alzheimer (unutqanlıq) xəstəliyi xüsusilə 65-70 yaş arası insanlarda daha çox yaşanır. Alimlər araşdırma nəticəsində unutqanlıq probleminin ən əyləncəli yolunu ortaya çıxarıblar: musiqi.

 Araşdırmaçı alimlərin fikrincə, musiqi duyğuları, duyğular da xatirələri canlandırır. Alzheimer xəstələrinə bu yolla təkrar bəzi şeyləri qazandırmaq və öyrətmək üçün ən yaxşı yol musiqi ola bilər. Musiqi alətində çalmağı bacaran xəstələrdə xüsusilə bu alətləri istifadə etmək çox faydalı sayılır. Hətta musiqi ritmləri altında rəqs xəstədə toxunma duyğularını, bununla birlikdə güvən duyğusunun artması və xatirələrin canlanmasında gözəl bir yol ola bilər.

Musiqi yuxu problemlərini də həll edir
Musiqinin həm də rahatladıcı və sakitləşdirici təsiri var. Xəstələrdə narahatlıq, aqressiya, yuxu problemlərini həll edir. Unutqanlığın qarşısını almaq üçün tədbir görmədən əvvəl bunun hansı səbəbdən ortaya çıxdığını müəyyən etmək lazımdır.
Davamı →

Yaddaşı necə qorumalı və - IQ-nü necə artırmalı

Gərgin iş tempi, stres, gündəlik həyatın monotonluğundan icra edilməsi vacib olan bəzi şeyləri unuduruq. Hətta bəzən bu vəziyyət ən yüksək həddə çatır.
 
Unutqanlığın qarşısını almaq üçün nələr etmək lazımdır?
 
Son illərdə “Bu aralar tez-tez unuduram” ya da “unutmuşam” sözləri ilə daha çox qarşılaşırıq. Xüsusilə də, gərgin və stresli həyat tərzi olanlar və bir neçə işi bir arada görməyə çalışanlar gün ərzində bir çox şeyi unudur. Ancaq işləri nizamlı şəkildə yerinə yetirmək və gələcəkdə demensiya (ağılın zəifləməsi, əvvəllər qazanılmış bilik və vərdişlərin, həyat keyfiyyətlərinin dərəcədə itirilməsi) kimi ciddi xəstəliklərlə üzləşməmək üçün yaddaşı gücləndirmək lazımdır.
Davamı →

Yaddaş zəifliyini qarşısını almaq üçün nə etməli?

Son illərdə tez-tez müşahidə edilən problemlərdən biri də unutqanlıqdır.
Yaddaş zəifliyinin aktuallaşdığını söyləyən mütəxəssislər çıxış yolu kimi müxtəlif üsullar tövsiyə edirlər. Unutqanlığın əsas səbələrindən biri olan yaddaş zəifliyini aradan qaldırmaq üçün beyni qidalandıracaq yeməklərdən istifadə etmək lazımdır. Amma bəzən bu qidalar da istədiyimiz nəticəni əldə etməyimizə kömək olmur.

Son dövrlərdə aparılan araşdırmalar göstərir ki, davamlı idman edərək bu riski 50% -ə qədər azaltmaq olar.
Gündəlik həyatda yaşadığınız problemlər və bir çox kənar təsirlərdən qaynaqlanan stress və siqaret unutqanlığı yaradan başlıca səbəblərdəndir. Ona görə də bacardığınız qədər stressiz yaşamağa çalışın.


Ardı →

Unutqansınızsa

unutqanlıqMütəxəssislər qidalanmanın birbaşa beyinə təsir etdiyini bildirirlər. Ona görə də unutqanlıq, diqqətsizlik daha çox keyfiyyətsiz qidalanmadan və qidalanma rejiminin pozulmasından irəli gəlir.

Şirniyyat və şirniyyat məmulatları, fəst food, qızardılmış, işlənmiş və ya əvvəldən bişirilmiş, çox duzlu yeməklər, sosiska, kolbasa beyinə mənfi təsir göstərərək, düşünmə qabiliyyətini zəiflədir, alshaymer xəstəliyinə, hətta beyin sinirlərinin, mərkəzi sinir sisteminin zədələnməsinə gətirib çıxarır. Ona görə də beyinin daha yaxşı qidalanmasını təmin etmək üçün qida seçimi əsas şərtdir.

Məsələn, səhər yuxudan oyananda aclıq səbəbindən, belə demək mümkünsə, beyinin enerji anbarı boş olur. Odur ki, “artıq gecdir, günorta yeyərəm” düşüncəsi ilə səhər saatlarını ac yola verməyin. Vaxtında, keyfiyyətli, rejimlə qidalanmaq lazımdır. Çünki aclıq, deyildiyi kimi, yaddaşsızlığa, unutqanlığa və s. mənfi amillərə şərait yaradır. Xüsusilə, səhər yeməyində zülal və karbohidratla zəngin qidalara üstünlük vermək beyinə müsbət təsir göstərir. Bunun üçün buğda və ya çovdar çörəyi, pendir və ya yumurta, süd ən yaxşı zülal və karbohidrat mənbəyidir.
Ardı →

Vərdiş, yoxsa beyində gizlənən təhlükə?

Normal insan yaşadığı heç nəyi unutmur. Çünki insan beyni qavrama və saxlama qabiliyyətinə malikdir. Əgər unutqanlıq baş verirsə, bu, ciddi xəstəliklərin göstəricisi sayıla bilər.

Unutqanlıq demək olar ki, hamımızın gündəlik qarşılaşdığı problemlərdəndir. Gedəcəyimiz yeri, edəcəyimiz telefon zəngini, verdiyimiz sözü, pulqabımızı, evin və yaxud maşının açarlarını unuduruq. Unutqanlıq stressdən, zehni yorğunluqdan, depressiyadan ola bilər. Mütəxəssislərə görə, unutqanlıq gündəlik həyatımıza təsir edə bilmirsə, bu, qorxulu hal deyil.

Müəyyən bir yaşdan sonra unutqanlığı hiss edirsinizsə, psixiatra müraciət etmək lazımdır. Psixiatr Ramin Əliyevin sözlərinə görə, 40-50 yaşlarında qalıcı və gündəlik həyata təsir edən unutqanlıq halları yaşanırsa, bununla bərabər kefsizlik, əhvalsızlıq, halsızlıq, diqqət pozğunluğu, işdən boyun qaçırma kimi hallar müşahidə edilirsə, bu, insanın güclü depressiyada olduğuna işarədir və belə halları keçirənlər mütləq psixiatra müraciət etməlidirlər.

Daha gənclərdə görünən unutqanlığın səbəbləri isə sırf psixoloji problemlərdir. Məsələn, şəhər və iş həyatının gətirdiyi stress, depressiya, gərginlik beyin funksiyalarından diqqəti bir yerə yığma və idarəetməni pozaraq unutqanlıq yaradır. Bundan əlavə, bəzi vitamin əskiklikləri, beyin şişləri, beyin damarındakı tıxanmalar, beyin qanamaları və daha bir çox xəstəlik də özünü unutqanlıqla büruzə verə bilər.

Mütəxəssislərin fikrincə, unutqanlıq ağlını itirmə, yol qəzası, baş zədəsi, menengit keçirmə kimi səbəblərdən irəli gəlmirsə, deməli, unutqanlığa başqa bir xəstəliyin atipik vəziyyəti səbəb olur. R.Əliyevin bildirdiyinə görə, ciddi zədələr nəticəsində əmələ gəlməyən unutqanlıqları mütləq başqa hallar – yuxusuzluq, halsızlıq, əhvalsızlıq müşayiət edir. Zədə nəticəsində alınmış unutqanlıq ciddi psixoloji xəstəliyin əlaməti ola bilər: “Əgər insan hər hansı bir ağır hadisə yaşayıb və o hadisəni unudubsa, bu, artıq ciddi problemdir. Xəstəliyi təyin etmək üçün bu insanın yaşadığı hadisəni bilmək lazımdır. Zədə keçirən birində unutqanlıq varsa, onu psixoloji bir vəziyyət kimi qəbul etmək doğru deyil. Ruhi bir zədə yaşayıb-yaşamadığı, hər hansı başqa bir xəstəlik olub-olmadığı, depressiya vəziyyəti kimi bir çox faktoru araşdırmaq lazımdır. Unutqanlıq ciddi və qalıcı bir şəkildə davam edirsə, xəstəni nevropsixoloji müayinədən keçirdikdən sonra düzgün müalicəyə başlamaq olar”.

Amma qeyd etmək lazımdır ki, unutqanlıq özü ayrılıqda xəstəlik kimi də müşahidə oluna bilər. Buna təbabətdə psixoloji amneziya və ruhi səbəblərdən qaynaqlanan unutqanlıq da deyirlər. Belə xəstələrin müalicəsinə başlamazdan əvvəl onları dinləmək və keçirdikləri halları həkimlə müzakirə etmək lazımdır. Depressiyadan yaranan unutqanlıqlar depressiv dərmanlarla aradan qaldırıla bilər.

Mütəxəssislər hesab edirlər ki, unutqanlığa əsas səbəblərdən biri də yuxusuzluqdur. Həkimin fikrincə, yuxusuzluq diqqət pozğunluğu yarada bilər ki, bu da qalıcı və gündəlik həyata təsir edən unutqanlıq halına gətirib çıxara bilər. Əsasən yaşlılar, keçmişdə depressiya yaşamış, damar xəstəliklərindən əziyyət çəkənlər, keçmişdə ciddi baş yaralanmalarına məruz qalanlar, aşağı təhsil səviyyəsi olanlar unutqanlığa düçar olur.

Unutqanlığı aradan qaldırmaq, yaddaşı gücləndirmək üçün sağlam qidalanmaq və bol su içmək məsləhət görülür. Uzun müddətli pəhrizlər, aclıqlar unutqanlığın yaranma səbəbi ola bilər. İdman etmək, gündə yarım saat gəzinti, krassvordlar həll etmək, kitab oxuma, musiqi dinləmək, ictimai əlaqələri inkişaf etdirmək yaddaşı möhkəmləndirir.

Təzyiq, xolestrol yüksəkliyi, ürək xəstəliyindən əziyyət çəkən insanlar ağlını itirmə – unutqanlıq riski daşıdığı üçün bu xəstəliklərdən əziyyət çəkənləri daim nəzarət altında saxlamaq lazımdır.

Unutqanlığa səbəb həddən artıq spirtli içkilərin istifadəsi və siqaret çəkmək də ola bilər. Unutqanlıq olduğunda “yaşlılıqdandır” deməyib həkimə müraciət etmək lazımdır.

R.Əliyev bildirir ki, unutqanlığı aradan qaldırmaq və hafizəni gücləndirmək üçün kələm, ispanaq, çiyələk, albalı, böyürtkən, quşüzümü, badımcan, üzüm, ərik, qırmızı soğan, qırmızı alma, çuğundurdan qida rasionunda çox istifadə etmək lazımdır. “Balıqların yaddaşı 3 saniyəlik olsa da, balıq yemək də yaddaşı gücləndirir. Gündə bir dəfə balıq yemək yaddaşı gücləndirməklə yanaşı, insanı 3 yaş cavan saxlayır. Əgər balıq yeyə bilmirsinizsə, xüsusi balıq yağı həblərindən istifadə edin. Bundan əlavə, taxıl, kalium, B, C vitamini beyin funksiyalarını nizamlayır”.

Həkimin dediyinə görə, unutqanlıq yaradan qidalardan biri də qəhvədir. Belə ki, sizin ayılmaq məqsədilə içdiyiniz 1 fincan qəhvə yaddaşınızın zəifləməsinə səbəb olur. Düzdür, qəhvə içdikdən 1-3 saat sonra özünüzü gümrah hiss edirsiniz, amma bu keçicidir. “Səhər acqarnına qəhvə içmək, müvəqqəti enerji verib, əhvalınızı qaldırsa da, sonradan sizin kabusunuz ola bilər. Belə ki, aclıq davam etdiyi təqdirdə, qanınızdakı şəkərin miqdarı azalar və bu da diqqət pozulmasına səbəb ola bilər. Bir neçə dəfə təkrar keçirdiyiniz unutqanlıq zamanla qalıcı unutqanlığa çevrilə bilər ki, bu da sizin gənc yaşda ağlınızı itirməyə bərabərdir. Ümumiyyətlə, qalıcı unutqanlıq – ağlın itməsi deməkdir”.
Mənbə:http://gundem.az/2012/09/13/vərdis-yoxsa-beyində-gizlənən-təhlukə/
Davamı →

Yaradanı unutmayaq!

Çox vaxt biz telefonla danışanda,nədənsə xətlərdə problem olur və söhbətimiz yarımçıq qalır.Belə hallarda biz istəyirik ki,hər şeyi öz qaydasına tez qoyub söhbətimizi davam etdirək.
Bu qısa metrajlı filmdən nəticə çıxartmaq olar ki,bəzilərimizin Allahla olan münasibətimiz telefon söhbəti kimidir.Bu söhbətin əlaqəsi kəsilib.
Videoda görürük ki,ata bütün qüvvəsi ilə qızı ilə olan əlqəni yenidən bərpa etmək istəyir.Necə ki,Allah bizimlə əlaqə qurmaq üçün hər cür şərait yaradıb.Çünki Allah biz insanları çox sevir.
Ardı →