Рейтинг
+94.67

Kitablar və mütaliə

131 üzv, 91 topik

Hamımız bir az Kristoferik

Roman yazmaq çətindir. Eyni anda bir neçə məsələni nəzarətdə saxlamaq… Bəzi yazarların qeyd etdiyi kimi, roman yazmaq avtomobil sürməyə bənzəyir. Amma sən asfalt yolda deyil, təxəyyülün gizlin yollarında şütüyürsən, sirli şifrələri açmağa çalışırsan. Əgər roman bir uşağın dilindəndirsə və o uşaq da sindromludursa, onda bu işin əziyyəti iki qat artıq olur.

Dünya ədəbiyyatında uşaq dilindən qələmə alınmış bir çox maraqlı roman nümunələri var. Məsələn, Li Harper (“Bülbülü öldürmək”), Elis Siboldun (“Sevimli sümüklər”) və s.
Davamı →

İnsanlar niyə hekayə oxumağı xoşlayırlar?

Odun ətrafında danışılan nağıllardan tutmuş Netflix seriallarına qədər hər bir cəmiyyətdə hekayə nəqli vacib yer tutur. Təkamül nəzəriyyəsi mütəxəssisləri də bunun səbəbini araşdırırlar.

4 min il əvvəl Babil lövhələrinə yazılmış “Gilqameş” dastanının bu gün də həvəslə oxuması olduqca təəccüblüdür. Bu dastan bizim dövrümüzə qədər gəlib çatmış ən qədim ədəbi əsər sayılır. Yazıldığı tarixdən min il sonra belə bu əsərdən təsirlənərək yeni əsərlərin yaranması burda bəhs olunan hekayənin nə qədər populyar olduğunu göstərir.

Bu hekayənin bu gün oxunması və orda dilə gətirilən “dostluq” kimi əsas fikirlərin ondan sonra yaradılan bir çox populyar hekayədə yer alması isə daha maraqlıdır.

Hekayələrdəki bu kimi ortaq xüsusiyyətlər “ədəbi Darvinçilik” sahəsində araşdırmalar aparan alimlərin diqqətini çəkir. Bu mütəxəssislər yaxşı bir hekayənin əsas xüsusiyyətlərini və Homerin “İlliada” dastanından tutmuş “Harri Porter”ə qədər bir çox hekayənin populyar olma səbəblərini ortaya çıxarmağa çalışır.
Davamı →

Mütaliənin faydasını təsdiq edən 3 elmi fakt

Kitablar intellektin artmasına kömək olur
Endinburq universitetinin və Londonun Kral kollecinin araşdırmacıları 1890 cüt əkizi 9 il ərzində testdən keçirdiblər. Onların oxuma qabliyyətini və İQ səviyyələrini yoxlayırdılar. Araşdırma nəticəsində məlum oldu ki, yaxşı oxumağı bacaran uşaqlar, öz qardaşlarıynan müqayisədə daha yüksək bilik qabliyyətinə malikdirlər. Alimlər güman edirlər ki, insanlar süjeti oxuduqca öz fantaziyalarında özlərini personajların yerinə qoymaqları sayəsində daha geniş düşünmə imkanınına malik olurlar.

Oxumaq insanları xoşbəxt edir
Liverpul universitetinin həmkarı Djozi Billinqton 400 mindən çox yetişkin insan arasında sorğu keçirib və oxuyan insanlarla oxumayanlar arasında bir neçə maraqlı fərqlilik tapıb. Oxucular qeyd edirlər ki, onlar daha az gərgin və depressiv olurlar. Həm də aydın oldu ki, bu insanlarda özünü qiymətləndirmə və problemləri həll etmək bacarığı daha yüksəkdi.
Davamı →

Gənc xəfiyyələrin sevimli qəhrəmanı Şerlok Holms

Londonun Beyker-strit küçəsindəki evlərdən birinin qapısına xatirə lövhəsi vurulmuşdur. Lövhə buradan keçən bütün insanlara xəbər verir ki, 1881-ci ildən 1903-cü ilə kimi məşhur xəfiyyə Şerlok Holms burada yaşamışdır.

Əslində isə belə bir adam olmamışdır. Şerlok Holms ədəbi qəhrəmandır, surətdir. Bütün dünyada böyüklər və uşaqlar onun macəraları haqqında kitabları təkcə ona görə sevmirlər ki, Şerlok Holms fədakar, cəsur və ədalətlidir. Holmsun ən başlıca üstünlüyü – ağlının itiliyidir.

Onun ağlı ən düyünlü məsələləri və cinayətləri belə açmağa qadirdir. O, çox diqqətlidir. Hər bir əşya öz sahibi haqqında çox şey danışa bilər. Şerlok Holms düzgün mühakimələr yürütməklə dolaşıq işləri açır. O, həqiqətən istedadlı tədqiqatçıdır. Holms elmdən – kimya, psixologiya və təbabətdən silah kimi istifadə edir. Müvəffəqiyyətli axtarış üçün ona çoxlu bilik lazımdır. Odur ki, o, cürbəcür təcrübələr aparır.
Davamı →

10 qısa əsər

Uzun əsərlər oxumaq üçün vaxtınız və səbriniz yoxdursa, bunu bəhanə edərək mütaliədən uzaqlaşmamalısınız. Çünki dünya ədəbiyyatında çox zaman tələb etməyən əsərlər də var.

1. «Sehrli ev» — Virciniya Vulf
Təxminən 700 sözdən ibarət bu əsər V.Vulfun modernist üslubunun təzahürüdür. Yazıçının digər əsərlərindən fərqli olaraq, bu əsər onun sonsuz fantaziyasının məhsuludur. «Sehrli ev» iki ruhun bir evdə gizlədilmiş xəzinə axtarışından bəhs edir. Sevginin gücü sehrli mövzusu və yazı üslubu olan hekayənin ana xəttini təşkil edir.

2. «Filin güllələnməsi» — Corc Oruel
Bu əsərdə fili öldürmək üçün çağırılan bir polis işçisindən bəhs olunur. Yazıçı zabitin əzəmətli varlığın əzablı ölümünə baxan zaman necə əziyyət çəkdiyini təsvir etməklə imperializmin əsl simasını göstərir.

3. "İldırımın səsi" — Rey Bredberi
Rey Bredberi 11 roman, 400-dən çox qısa hekayənin müəllifidir. Onun "İldırımın səsi" əsəri elmi-fantastik janrda indiyə qədər ən çox nəşr edilmiş və «kəpənək effekti» adlanan elmi fantastik mövzuda yazılmış ilk əsər sayılır.
Davamı →

Bir həftəyə bir kitab

Bu sizin düşündüyünüzdən daha asandır və aşağıda təklif edilən üsuldan istənilən məqsədin əldə edilməsi və istənilən materialın mənimsənilməsi üçün istifadə etmək mümkündür. Pianinoda ifa etməyi öyrənmək, yeni əcnəbi dil əldə etmək və s. bu kimi məşğuliyyətlər belə bu üsula şamil edilir.

İlk olaraq oxuma planı yaradın
Birlikdə işləyəcəyiniz kitabları təyin edin. Bu məqsədlərinizi izləməyə imkan verəcək. Belə ki, bizlərdən bir çoxumuzun xyali tərtib etdiyimiz oxunacaq kitabların siyahısı çox tez bir zamanda qumdan hazırlanmış qala kimi uçub dağılır.
Davamı →

Tanrı haqqında ən yaxşı 10 roman

Britaniyanın məşhur «The Guardian» nəşrinin saytında Tanrı haqqında kitabların top 10-luğu yer alıb. 
 
Bu mövzuda ən yaxşı kitab reytinqində amerikalı şair Riçmond Lattimorun ingilis dilinə tərcümə etdiyi İncil birincidir. 
 
Tənqidçilər qeyd ediblər ki, bu tərcüməni dini deyil, bədii əsər kimi qiymətləndirirlər.
 
İkinci pillədə Fyodor Dostoyevskinin «Karamazov Qardaşları» romanı, 3-cüdə  Con Apdaykın «Rocerin Versiyası» əsəri qərarlaşıb.
 
Onluğa həmçinin Entoni Bercessin “Dünyavi qüvvələr”, Ayris Merdokun “Mələklərin vaxtı”, Nikos Kazandzakisin “İsa Məsihin sonuncu tamahı”, Uilyam Hovard Hessin “Omensetterin uğuru”, Uilyam Qoldinqin “Qüllə”, Yevgeni Vodolazkinin “Dəfnə ağacı” və Flanneri O’Кonnorun “Yaxşı adam tapmaq asan deyil” əsərləri daxil olub.
 
 

Varlı ata, Kasıb ata

Dahi insanın yolu üzərində ən əhəmiyyətli maneə yersiz qorxu və inamsızlıqdır. Cavabı bilən, lakin onu dilə gətirməkdən qorxan şagirdləri görmək çox acınacaqlıdır. Real həyatda adətən ağıllılar deyil, cəsarətlilər uğur qazanır.

Problemin məndə olduğunu düşünürsənsə məni dəyişməli olacaqsan. Problemin səndə olduğunu dərk etsən, özün dəyişə, nələrsə öyrənə və müdrik ola bilərsən. İnsanların əksəriyyəti bircə onların özlərinin yox, dünyada olan digər hər şeyin dəyişəcəyini gözləyər.

Dinləməyi bacarmaq danışmağı bacarmaqdan daha vacibdir. Əgər bu belə olmasaydı Allah bizə 2 qulaq və 1 ağız verməzdi.

İnsanlar təhlil etmək əvəzinə, tənqid edər.

Gələcəyiniz sabah nə edəcəyinizdən deyil, bu gün nə etdiyinizdən yaranır.
Davamı →

Kitab insanı xoşbəxt edirmi?

«Telegraph» dərgisinin sosiologiya şöbəsinin elmi mətnlər üzrə redaktoru Sara Knaptonun başçılığı altında London İqtisadiyyat və Sosioloji Araşdırmalar Məktəbi və Susseks Universitetinin birgə apardığı araşdırmanı izləmək üçün ayırdığı qrup səkkiz aylıq iş prosesinin yekunlarına dair məqalə yayımlayıb.

İnsanı sabit vəziyyətindən xoşbəxtlik dağlarına qaldıran ünsürlər sorğu, ekspertiza və rəylər əsasında böyük diqqətlə araşdırılıb və proses maraqlı nəticələrlə yekunlaşıb. Ən maraqlı nəticə isə mütaliə ilə bağlı olub – kitab oxumağın insanı xoşbəxt etməsi ilə bağlı, əsrlərdir davam edən mülahizələri dağıdan göstəricilər ortaya çıxıb. 
Davamı →

Haruki Murakami: "Qaynadılmış Möcüzələr Diyarı və Dünyanın Sonu"

1985-ci ildə dərc olunmuş «Qaynadılmış Möcüzələr Diyarı və Dünyanın Sonu» romanı, yazıçının «Siçovul Trillogiyası»-dan sonra ədəbiyyat dünyasında haqqında danışılmasına və tanınmasına səbəb olan əsas amillərdəndir. İki fərqli süjet xətti ilə inkişaf edən hadisələr boyunca, yazıçı həm fantastik, həm elmi, həm nağılvari, həm fəlsəfi bir macəra təqdim edir oxucusuna.



Dörd tərəfi sarsılmaz qala divarları ilə əhatəli, təkbuynuzlu atların olduğu bir diyarda, kölgəsi kəsilib alınmış, keçmişi ilə bağlı heçnə xatırlamayan, kəllə sümüklərindən qədim yuxuları oxuyan və hekayənin digər tərəfində dünyanın sonunacan sadəcə bir neçə saatı qalmış baş obraz.

Azərbaycan dilinə hələki tərcümə edilməsə də, oxuyub həzz aldığım və Murakamini daha da çox sevməyimə səbəb olan bu kitabdan bəzi yaddaqalan cümlələri paylaşmaq niyyətindəyəm:


Dərin acılar göz yaşı şəklinə belə çevrilməz.

Əslində, ölümün özündən çox da qorxmurdum, Şekspirin də vaxtilə dediyi kimi, bu il ölsəz, gələn il ölməyəcəksiz. Düşüncə şəklinə görə, həqiqətən də çox sadə bir fikir.

Yorğunluğunun qəlbinə girməyinə izin vermə. Yorğunluq insanın vücuduna hökm edə bilər, amma qəlbin qoy mənimçün qalsın.
Davamı →