Qarğaotu

  • Flora
Qarğaotu (lat. Actaea alba) və ya kukla gözləri — qaymaqçiçəyikimilər fəsiləsinə aid bitki növüdür. Şimali Amerikanın dağlıq yerlərində bitən zəhərli otdur. Uzunömürlü və hündür bir bitki növüdür.

Yarpaqları oval tünd yaşıl, çiçəkləri isə ağ rəngdə olur. May ayında çiçəkləyir, meyvələr isə iyul və avqust aylarında yetişir. Parlaq qırmızı budaqların (ayaqların) üzərində möhtəşəm noxud boyda 10 və ya 20 ədəd kukla gözünü xatırladan “ağ” üzərində “qara nöqtə” olan meyvə bitir. Bu qeyri-adi meyvələrə görə qarğaotuna xalq arasında “kukla gözləri” və ya “ağ muncuqlar” deyilir.

Missisipinin şərqində Şimali Amerikanın qaya yamaclarında yetişən qarğaotu yerli aborigenlər tərəfindən dərman kimi istifadə edilirdi. Onlar revmatizminin əlamətlərini bu otun köməyi ilə müalicə edirdilər. Hazırda qarğaotu müasir tibdə ginekoloji xəstəliklərin müalicəsində geniş istifadə olunur.
Davamı →

Xanımotu

Adi xanımotu mərkəzi sinir sisteminə oyandırıcı təsir edir, zehni və fiziki iş qabiliyyətini artırır, tənəffüsü tənzimləyir, bronxları genişləndirir, tənəffüs yollarında sekresiyanı azaldır.

Bu bitki əsrlərlə revmatizm xəstəliklərindən, soyuqdəyməyə bir çox xəstəliyin müalicəsində xalq tərəfindən geniş istifadə edilir.

Sədəf xəstəliyi və sızanaq müalicəsinə yaxşı təsir edir
Adi xanımotunda estrogen hormonu olan lignanlar, hidrogen-sulfid tərkibli birləşmələr və polifenollər var. Ondan hazırlanan məhləm sədəf, sızanaq və digər dəri xəstəliklərinə də böyük təsir göstərir.
Davamı →

Melissa

  • Flora
Melissa yunan dilində arı deməkdir. Bu bitki arıları öz ətri ilə cəlb etdiyindən adı da arı qoyulub. Melissa balı çox ətirli və faydalı olur. 

Melissa bioloji aktiv maddələr və vitaminlərlə zəngin olub insan orqanizmi üçün çox faydalıdır.
— Zəhərlənmə, bağırsaq pozulmalarında faydalıdır.
— Qanaxmanı saxlayır
— Antibakterial və iltihab əleyhinə təsir edir
Davamı →

Kinoa

  • Flora
Kinoa Cənubi Amerika və And dağlarında bitən kinao bitkisinin dənləridir. Kinoadan çox istifadə etmək insanlarda boy artımının sürətlənməsinə səbəb olur. Kinoa bitkisinin açıq yaşıl rəngli budaqları, iri yaşıl yarpaqları və çoxlu miqdarda toxumları toplanmış iri meyvəsi olur. Kinoa bitkisinin üç növü var.

Bu onların rənginə uyğun olaraq ayırd edilir. Onun qırmızı, qara və açıq qəhvəyi rəngli növləri var. Kinao qədim qida məhsullarındandır. O hinduların ən çox istifadə etdikləri qidalardandır. Bu bitkiyə kartof və qarğıdalı qədər ehyiyac duyulur. Bunun səbəbi isə onun faydalı tərkibə malik olmasıdır. Kinoa bitən bölgələrədə digər taxıl məhsullarının qıtlığı yaşandığı zamanlarda çörəyi və qidanı əvəz eləmək məqsədilə isstifadə edilib.
Davamı →

Yonca

  • Flora
Üçyarpaq yonca çoxillik bitki olub, paxlalı bitkilər sinfinə aiddir. Onun kökü əlverişli şəraitdə dərinə və eninə doğru asanlıqla inkişaf edə bilir. Yonca ağ və ya çəhgrayı rəngdə çiçək açır. Onun kiçik çiçəkləri bitkinin uc hissələrində bitir və çətirə bənzəyir. Yonca əsasən yol kənarlarında və meşəlik ərazilərdə yetişir. Onun kök sistemi yaxşı inkişaf edir və köklərində kiçik hava boşluqları olur. Bu boşluqlarda çoxlu miqdarda xüsusi bakteriyalar toplanır.

Yoncanın kökləri azotu özünə çəkib saxlaya bilmək qabiliyyətinə malikdir. Bu da yoncanın eninə və boyuna inkişaf etməsinə səbəb olur. Bəzən paxlalı bitkilərin inkişaf etməsi üçün onların yanında bilərəkdən yonca əkirlər. Yoncanın inkişaf etməsi daha çox arılardan asılıdır, çünki onun tozlanmasında arılar birbaşa iştirak edir. Yoncanı isiti havalarda üstü örtülü damın altında qurudurlar. O yalnız 1 il bağlı mühitdə saxlanıla bilir.
Davamı →

Dəlibəng

  • Flora
Dəlibəng bitkisi əvvəlcə adamı dəli edir, sonra öldürür. Azərbaycanın hər yerində geniş yayılmış bir bitkidir, hətta Bakı şəhərinin bir neçə yerində ona rast gəlmişəm.

Dəlibəng zəhərli bir bitkidir. Tərkibi alkaloidlərlə zəngin olduğundan çox kiçik dozada dərman vasitəsi kimi istifadə olunur. Amma bu bitki özbaşına yox, xüsusi təyinatlar əsasında qəbul oluna bilər. Astma xəstəliyinin müalicəsində dəlibəng yarpaqlarının qurudularaq adi siqaret kimi çəkilməsi boğulma tutmasının qarşısını alır. Yarpaqlarının tərkibində çox miqdarda olan alkaloidlərin sayəsində çox güclü ağrıkəsici təsirə malikdir. Yarpaqlarının dəmləməsini içmək olmaz, yalnız xaricə istifadə oluna bilər.
Davamı →

Zəhərli bitki – Oleandr

  • Flora
Oleandr və ya zəkkum ağacı çox zəhərli bir bitki olmasına baxmayaraq Bakımızın bütün küçələrində ona rast gəlmək olur, çünki bütün iqlim şərtlərinə dözümlüdür.

Yarpaqları söyüd ağacına bənzədiyinə görə Azərbaycanda bu bitkiyə daha çox söyüd gülü deyirlər. Əslində belə bitkilərin məktəb və uşaq bağçalarının yanında əkilməsi qadağan olunmalıdır.

Bu bitkinin çiçəklərinə və budaqlarına əl vurmaq məsləhət deyil, xüsusən uşaqlara ondan uzaq durmağı izah etmək önəmlidir.
Davamı →

Bağayarpağı

Bağayarpağı çoxillik ot bitkisidir.Təbiətdə onun 200 növü yayılıb. Bağayarpağına planetin hər bölgəsində rast gəlmək mümkündür. Onun boyu 0,5 metrə qədər hündürə qalxa bilir. Bağayarpağının çiçəkləri kiçik olur. Onun yarpaqları torpağa yaxın hissədə qalır, yarpaqların orta hissəsindən uzun saplaq çıxaraq hündürə qalxır. Saplaqların baş hissəsində isə bağayarpağının xırda çiçəkləri və çiçəklərdən əmələ gələn toxumları olur. Bağayarpağı ləklərinin ləçəkləri olmur, toxumları isə əsasən külək vasitəsilə çoxalır.

1000 bağayarpağı toxumunun çəkisi 40 qram olur. Bağayarpağı yanlız toxumlarla çoxalır. Onun yarpaqları şaxtada donsa da, kökü məhv olmur və toxumları yan-yörəsinə səpələnərək çoxalır. Bağayarpağının yarpaqları yay aylarında yığılır.
Davamı →

Pərpətöyün

  • Flora
Pərpətöyünün tarixi 4000 il bundan əvvələ gedib çıxır. Avropaya XIX əsrdə gətirilən pərpətöyünün vətəni Hindistan, Argentina və Braziliya hesab edilir.

Yabanı pərpətöyün Azərbaycanın ən çox Samur-Dəvəçi ovalıqlarında, Naxçıvanın düzən və orta dağlıq sahələri rayonlarında, Lənkəran düzənliyində, bağ və bağçalarda alaq bitkisi kimi yayılıb. Respublikamızın bir çox bölgələrində ona pərpərəng də deyilir. Qida dəyəri yüksək olan pərpətöyünün bir çox xəstəliyə qarşı qoruyucu təsiri var.

C və A vitamini, omega-3 ilə zəngin olan bu şəfalı bitkinin xəstəliklərdən qoruma xüsusiyyətləri də mövcuddur. Doymamış yağ turşularından, xüsusilə Omega-3 yağ turşuları və digər turşularla zəngin olan pərpətöyün ürək damar sağlamlığını qoruyur.
Davamı →

Zirinc

  • Flora
Zirinc kol bitkisinin meyvəsi olub zirinckimilər fəsiləsinə aidddir. Zirincin kolu daima öz yarpaqlarını tökür və yenisi ilə əvəz edir. Yarpaqlarının uc hissəsi isə sərt və tünd yaşıl rəngdə olur.

Zirinc Antaraktida və Avstraliyadan başqa demək olar ki, dünyanın digər bütün yerlərində bitir. Ən çox isə zirinc ağacı şimal yarımkürəsində geniş yayılıb. Onu həyətyanı sahələrdə də yetişdirirlər. Qafqazda, Avropada, Krınmda, Şərqi Sibirdə, İranda Amerikada isə zirinc ağacı yabanı halda bitir və geniş yayılmışdır.
Davamı →