Tibbin simvolu ilan və qədəh

Qiqeya qədim yunan mifologiyasında sağlamlıq ilahəsi idi. Onun atası Asklepios — şəfa tanrısı, anası isə Epiona idi. Asklepiosun simvolu əsaya sarılmış ilan, qızı Qiqeyanın simvolu isə qədəhə sarılmış bir ilandır. Qiqeya camdan ilanı yedizdirən gənc bir qadın olaraq təsvir edilir.

Əfsanəvi yunan həkimi Asklepios həmişə öz əsərlərində ilanı təsvir etməyə çalışıb. İlanların tibbdə rolunun olması barədə söylədikləri onu dahi həkim — hətta həkimlərin tanrısı etmişdir. Bu barədə qədim yunan əfsanələrində danışılır. 

Əfsanəyə görə Asklepios və ya Eskulap yunan çarı Minosomun sarayına dəvət olunur ki, onun ölmüş oğlunu xaç suyuna salsın. Həkim saraya gedərkən görür ki, onun əsasına ilan dolaşıb. O, qorxur və əsa ilə tez ilanı öldürür.
Davamı →

Siesta

Hələ Qədim Romada günorta yeməyindən sonra istirahət etmək kimi bir anlayış var idi. Yunanıstanda bu bir adət halına çevrilmişdi. İspanlar bunu daha da müasirləşdirərək günorta yeməyindən sonra yuxuya “Siesta” adı verdilər. “Siesta” latın sözü olan “hora sexta” dan götürülüb. Mənası “6-cı saat” və ya “günorta” deməkdir. Siestanı çox vaxt “ispan yoqası” adlandırırlar.

Siesta günorta yuxusu deməkdir. Günorta saatlarında qısa yuxu fasiləsinin günü daha faydalı, işi isə daha keyfiyyətli etdiyi hesab olunur. 
Davamı →

Cərrahlar niyə yaşıl və mavi geyinirlər?

Heç düşünmüsünüzmü ki, əməliyyat otağındakı həkimlər nəyə görə ağ deyil, yaşıl, yaxud mavi rəngli forma geyinirlər?

İlk vaxtlarda tibb işçilərinin hamısının geyimi ağ rəngdə olub. Lakin 1914-cü ildə nüfuzlu həkimlərdən biri bu rəngdən imtina edərək əvvəlcə yaşıl, sonra isə mavi rəngi seçdi. 

Məsələ burasındadır ki, cərrah baxışlarını qanın tünd rəngindən həmkarlarının xalatına yönəldərkən ağappaq rəng bir neçə anlıq onu kor edə bilər. Eyni şeyi biz evdən çıxarkən günəşli havada qara baxanda yaşayırıq.
Davamı →

Gözəllik yarışmaları haqda 11 fakt

1. Dünyada ilk “Gözəllik yarışması” üç ilahənin – Hera, Afrodita və Afinanın mifik rəqabəti hesab olunur. Onlar münsif qismində insan oğlu Parisi seçiblər. Paris əsas mükafat olan almanı və ən gözəl adını Afroditaya verib. Qədim Troyada da İlion gözəli yarışmasının keçirildiyi haqda faktlar var. Jüri qismində heykəltəraşlar, müğənnilər və hərbçilər təmsil olunurmuş.

2. Azərbaycanda ilk gözəllik yarışmasına qatılan xanım inqilabdan əvvəl, 1912-ci ildə Tiflisdə “Qafqaz gözəli” müsabiqəsinə qatılan Tuğra xanım Talışinskaya olub. Bu ilki Gözəllik müsabiqəsinin qalibi isə iqtisad Universitetinin məzunu Melisa Nuriyevadır.
Davamı →

Nə üçün yəhudilər qara geyinirlər?

Ortodoks (və ya pravoslav) yəhudilər gün ərzində Tövratın minimum 613 qaydasına əməl etməlidirlər. Təkcə qara şlyapanın 34 növü vardır ki, bu da öz sahibi haqqında hər hansı bir informasiyanın daşıyıcısı hesab olunur. Məlumatlı adamlar — baş örtüyünün formasından, corabının rəngindən anlayır ki, bu adam yerusəlimlidir, hansı admorun həsididir və ya artıq evlidir.

“İncil” dövrlərində yəhudilər olduqca fərqli geyinir, geyimlərinə görə digər xalqlardan seçilirdilər. Yəhudi müdriklərinin fikrincə, İsrail xalqı öz milli geyimlərinə xəyanət etmədiklərinə görə Misirdən çıxarılmışlar. O zamandan bəri yəhudi xalqı bütün dünyaya səpələnmişlər. Dini nümayəndələr qarşılaşarkən, öz qan qardaşlarını qara paltarın xarakterik formasına görə tanıya bilirlər.
Davamı →

Su altında qalmış qitə: Mu

Bir zamanlar Sakit okeanda mövcud olmuş Mu qitəsi 12–14 min il əvvəl yeraltı təkanlar nəticəsində okeanın dərinliklərində qeyb olan sivilizasiyanın adıdır. Fərziyyələrə görə, Mu qitəsi Avstraliya materikindən iki dəfə böyük olub. Bu qitədə 50–70 min il əvvəl sivilizasiya ən yüksək həddə çatıb. XX yüzilliyin əvvəllərinə qədər Mu qitəsi ilə bağlı bütün bilgilər folklor müstəvisində idi və onun haqqında deyilənlər mif və əfsanə hesab olunurdu. İlk dəfə ingilis alimi Ceyms Çörçvard bu qitə haqqında elmi araşdırmalara başladı və 50 illik tədqiqatlardan sonra, nəhayət, itmiş qitə və onun qeyb olmuş mədəniyyəti haqqında elmi dəlillərlə çıxış etdi. Beləliklə, Mu mövzusu ciddi elmi araşdırmaların obyektinə çevrildi.

Sonralar bu araşdırmaların davamçısı kimi türkiyəli Təhsin Mayatəpək Meksikada maraqlı faktlarla qarşılaşır. O, burada on min illərlə yaşı olan lövhə üzərindəki yazılar və işarələrlə tanış olur. Mayyaların ay-ulduz simvolundan istifadə etdiklərini, mədəniyyətlərində şamanizmin izlərinin olduğunu görür və çox təəccüblənir. Meksikada çalışdığı 3 il (1935–1938) ərzində Təhsin Mayatəpək gördüklərini və araşdırmalarını müntəzəm olaraq raport şəklində həm Atatürkə, həm də Türk Dil və Tarix Qurumuna göndərir.
Davamı →

Prezidentlərin yemək sirləri

2016-cı ildə dünya ölkələri prezidentlərinin şəxsi aşpazları Hindistanın paytaxtı Dehlidə keçirilən qurultayda bir araya gəlmişdilər. Qurultay öncəsində Hindistanın baş naziri Narendra Modi özü şəxsən Obamanın baş aşpazı Kristeta Kromfort və Böyük Britaniya şahzadəsi II Yelizavetanın şəxsi aşpazı Mark Flenaqanın da olduğu baş aşpazları salamlamışdı.

“Dünya liderləri G-20 sammitlərində onsuz da tez-tez bir araya gəlir, görüşürlər. Mən də qərar verdim ki, baş aşpazlar arasında niyə G20 zirvəsi yaratmayaq?!” – Narendra Modi demişdi.
Bu isə bizə prezidentlərin yemək zövqü barədə sualları cavablamaq üçün bir fürsət oldu. Bəli, onlar nə yeyib-içirlər, yemək zövqləri nədir? Hansı aşpazların xidmətindən istifadə edirlər?
Davamı →

Folqadan istifadə

Adətən biz folqanı mətbəxdə istifadə edirik. Lakin folqa bəzi ev işlərində də bizə çox yaxşı kömək edə bilər.

İstinin saxlanılması
Folqanı istilətmə sistemlərin arxasında yerləşdirdikdə isti folqadan əks olunur və itkisiz evdə qalır.

İdeal ütüləmə
Ütüləmə zamanı paltarın altına folqa qoyduqda paltar ideal şəkildə ütülənir və bütün qırışlar açılır. İsti ütü folqanı da qızdırır ki, nəticədə isti parçaya hər iki tərəfdən təsir edir.

Mətbəxdə istifadəsi
Boğazı nazik olan qaba mayeni tökmək üçün adətən qıfdan istifadə olunur. Qıf yoxdursa folqanı qıf şəklində bükün və maye tökmək üçün istifadə edin.
Davamı →

Hind qadınlarının xalı nə məna verir?

Subay hindli qadınlarda qara, evlilərdə qırmızı olaraq gördüyümüz bu nöqtələrə «Bindi » deyilir.

Hind inanclarına görə, alının orta qisimi, ruhun insan bədənindəki yeri, ya da 3-cü gözün olduğu yer olaraq qəbul edilir. Meditasiya halında həyat yaşayan hindlilər, alınlarının ortasında olan «Bindi»'nin açılmasını ümid edirlər. Yəni bir mənada şüuraltı inanclarına görə, bir bütün olacaqlar. Bu bir mənada ruhi səfərin də simvoludur.
Davamı →

Qəhvə haqqında 12 fakt

Qəhvə dünyada heç zaman bu qədər populyar olmayıb. 1991-ci ildə qəhvənin dünyada istehlakı 90 milyon 60 kiloluq torba həcmində olmuşdursa, Beynəlxalq Qəhvə Təşkilatına (ICO) görə, bu il istehlak edilən belə torbaların sayı 160 milyonu keçəcək.

1. Qəhvə — meyvə toxumudur
İçdiyimiz qəhvə əslində qəhvə meyvəsinin qızardılmış toxumlarından hazırlanır. Döyülməmiş qəhvə dənələri əslində qəhvə meyvəsinin toxumlarıdır. Qəhvə meyvəsində adətən bir üzü yastı olan iki toxum olur. ABŞ Beynəlxalq Qəhvə Assosiasiyasına (NCA) görə, dünya üzrə qəhvə meyvələrinin yalnız 5 faizində toxum tək və lobya dənəsinə bənzər olur.

İspaniyada belə qəhvə dənələrinə «balaca ilbiz» deyilir. Bu növ qəhvə dənələrinin emalını maşın yox, insanlar həyata keçirir. Bu növ qəhvənin incə dadı və güclü ətiri olur.
Davamı →